رفتن به موزه در آلمان معمولاً بلیت میخواهد اما این یک روز در سال ماجرا فرق میکند. در ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶، هزاران بنای تاریخی در سراسر آلمان درهایشان را باز میکنند. بیشتر این برنامهها رایگاناند.
«روز درهای باز بناهای تاریخی» از سال ۱۹۹۳ در آلمان برگزار میشود. این روز همیشه در دومین یکشنبه سپتامبر است. هماهنگی آن در سراسر کشور بر عهده بنیاد آلمانی حفاظت از بناهای تاریخی (Deutsche Stiftung Denkmalschutz)، یک بنیاد خصوصی برای حفظ آثار تاریخی، است. این برنامه در سال ۱۹۸۴ از فرانسه شروع شد و شورای اروپا در ۱۹۹۱ آن را به مجموعهای در سراسر اروپا تبدیل کرد.
امسال، به گفته این بنیاد، بیش از ۶٬۵۰۰ بنای تاریخی در این برنامه شرکت میکنند. در فهرست برنامهها هم بیش از ۸۰۰ تور بازدید از بناهای تاریخی دیده میشود. شعار امسال «NetzWERKE: Denkmale & Infrastruktur» است؛ یعنی تمرکز روی بناهای مربوط به زیرساختهای عمومی. از نیروگاهها، پلها و کشتیها گرفته تا بیمارستانها، مدرسهها و ساختمانهای اداری، همه در کانون توجهاند.
اینکه در آن یکشنبه دقیقاً چه اتفاقی بیفتد، به تصمیم هر برگزارکننده بستگی دارد. معمولاً برنامهها شامل بازدیدهای راهنمادار و گشتوگذار، سخنرانی، کنسرت و نمایشگاه است. تور دوچرخهسواری و برنامههای مشارکتی هم برگزار میشود. بسیاری از ساختمانها را میتوان ساده وارد شد و دید.
افتتاح رسمی این روز در ۱۳ سپتامبر در میدان ماکسیمیلیانسپلاتس (Maximiliansplatz) در بامبرگ (Bamberg) برگزار میشود. در خود این شهر، بیش از ۶۰ بنای تاریخی درهایشان را باز میکنند و بخش قدیمی بامبرگ هم از سال ۱۹۹۳ در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد. برنامه سراسری را میتوان دراین وبسایت و در اپلیکیشن رایگان iOS و Android پیدا کرد. جستوجو هم قابل محدود کردن به منطقه محل زندگی خودتان است.
اما شکل این روز در هر شهر میتواند خیلی متفاوت باشد. در ادامه، نگاهی به هشت شهر بزرگ آلمان:
برلین
پایتخت این برنامه را به یک آخرهفته کامل تبدیل کرده و در ۱۲ و ۱۳ سپتامبر بناها را باز میکند. اداره ایالتی حفظ بناهای تاریخی برلین (Landesdenkmalamt Berlin)، نهاد مسئول آثار تاریخی در این ایالت، از حضور بیش از ۳۰۰ بنای تاریخی با مجموع ۷۰۰ برنامه جداگانه خبر داده است؛ برنامههایی که در همه بخشهای شهر پخش شدهاند. تقریباً همه برنامهها رایگاناند و فهرستشان در berlin.de/denkmaltag آمده است. «والدزیدلونگ تسهلندورف» (Waldsiedlung Zehlendorf) هم تازه به فهرست میراث جهانی اضافه شده و در آنجا مالکان خصوصی هم خانههایشان را باز میکنند.
هامبورگ
اینجا روز بناهای تاریخی سه روز طول میکشد؛ از جمعه ۱۱ سپتامبر تا یکشنبه ۱۳ سپتامبر. حدود ۱۷۵ محل تاریخی و بیش از ۵۰۰ برنامه در فهرست آمده که هماهنگیشان را بنیاد حفظ بناهای تاریخی هامبورگ (Hamburger Denkmalstiftung) بر عهده دارد. شروع برنامهها شامگاه جمعه با نمایش فیلم در فضای باز است و محل قرار هم برج هاینریش-هرتس (Heinrich-Hertz-Turm) خواهد بود. برنامه کامل در denkmalstiftung.de/denkmaltag منتشر شده است.
مونیخ
بنا بر اطلاعات پرتال شهری muenchen.de، در مونیخ و اطراف آن بیش از ۶۰ مکان باز میشوند و بسته به هر ساختمان، ساعت بازدید معمولاً بین حدود ۸ تا ۱۸ است. ورود و بازدیدهای راهنمادار رایگاناند و در چند بنای تاریخی هم برنامه ویژه کودکان در نظر گرفته شده است. اداره ایالتی بایرن برای حفاظت از بناهای تاریخی (Bayerische Landesamt für Denkmalpflege) از ساعت ۱۱ تا ۱۷ به «آلته مونتسه» (Alte Münze) در نشانی Hofgraben 4 دعوت میکند؛ کارت شرکت در بازدیدهای راهنمادار هم از ساعت ۱۰:۱۵ در محل توزیع میشود.
کلن
کلن هم چند سالی است این برنامه را در دو روز برگزار میکند و بناها را در شنبه ۱۲ و یکشنبه ۱۳ سپتامبر باز میکند. هماهنگی برنامهها با موزه شهری کلن (Kölnisches Stadtmuseum) است. به گفته KölnTourismus، بیش از ۱۶۰ بنای تاریخی رایگان در این برنامه حضور دارند؛ از جمله ساختمان رادیو در والرافپلاتس و تعمیدگاه باپتیستریوم (Baptisterium).
فرانکفورت
در پایگاه داده برنامههای بنیاد، برای فرانکفورت آم ماین ۲۵ بنای تاریخی ثبت شده است. اداره آثار تاریخی شهر (Denkmalamt)، بر اساس اعلام خودش، ساعت ۱۰:۳۰ بازدیدی از بخش قدیمی هوخست برگزار میکند، ساعتهای ۱۵:۳۰ و ۱۷:۳۰ بازدید از ساختمان پیتر-بهرنس در پارک صنعتی هوخست دارد و ساعت ۱۳:۳۰ هم بازدید از کلیسای سنت لئونارد برگزار میشود. برای این برنامهها باید از قبل با ایمیل نزد اداره آثار تاریخی ثبتنام کرد. کسانی که میخواهند وارد پارک صنعتی هوخست شوند، باید اصل یک مدرک شناسایی رسمی دارای عکس همراه داشته باشند. افراد بدون تابعیت یکی از کشورهای اتحادیه اروپا هم در آنجا باید گذرنامه ارائه کنند.
اشتوتگارت
در پایگاه داده برنامهها، برای ناحیه شهری اشتوتگارت ۴۴ بنای تاریخی ثبت شده است. در کل ایالت بادن-وورتمبرگ هم بنا بر گزارشهای مطبوعاتی، بیش از ۷۰۰ بنای تاریخی بدون دریافت ورودی باز خواهند بود. در اشتوتگارت، از جمله برج تلویزیون و رصدخانه، همچنین آرشیو شهر، کلیسای اشتیفت، کلیسای لئونارد و کلیسای هوسپیتال برای بازدید باز هستند.
دوسلدورف
شهر در یکشنبه ۱۳ سپتامبر بیش از ۴۰ مکان تاریخی را با ورود رایگان باز میکند. برای بعضی برنامهها ظرفیت محدود است و برای همین باید از قبل ثبتنام کرد. فهرست برنامهها در duesseldorf.de/denkmaltag قرار دارد.
لایپزیگ
شهر حدود ۱۰۰ برنامه در نظر گرفته است: برنامههای عمومی، بازدیدهای راهنمادار و باز شدن بناهای فرهنگی تاریخی. ساعت ۱۱، توماس دینبرگ (Thomas Dienberg)، شهردار مسئول امور ساختوساز شهر، این روز را در کتابخانه گرونائو-میته (Bibliothek Grünau-Mitte) در نشانی Stuttgarter Allee 15 افتتاح میکند. او ساعت ۱۴ هم به یک تور دوچرخهسواری در گرونائو دعوت میکند. از بناهای تاریخی زیرساختی این شهر میتوان به راهآهن پارکی در آوِنزه (Auensee) و برج آب در روکمارسدورف (Rückmarsdorf) اشاره کرد. نقشه و فهرست برنامهها در leipzig.de/offenes-denkmal منتشر شده و دفترچه چاپی برنامه را هم میتوان رایگان از دفترهای خدمات شهروندی و کتابخانههای محلی گرفت.